Kaliforniyada seçki nəticələrinin hesablanması qanunla müəyyən edilmiş və bir neçə həftə davam edən prosesdir. Bu prosesdə poçtla göndərilən bülletenlərin qəbul müddətinə, zərflərdəki imzaların yoxlanmasına və məcburi auditlərə dair qaydalar tətbiq olunur. İlkin nəticələr seçki gecəsi açıqlansa da, ştat qanunu dairə rəsmilərinə səslərin hesablanmasını başa çatdırmaq üçün 30 gün, ştat katibinə isə təxminən 23 milyon qeydiyyatlı seçicinin olduğu ştat üzrə yekun nəticələri təsdiqləmək üçün 38 gün verir.
Kaliforniyada səslərin hesablanmasının əsas qaydaları
- Seçki günü və ya ondan əvvəl poçt möhürü vurulmuş bülletenlər yeddi gün ərzində çatdırılarsa, hesablanır.
- Dairə rəsmiləri seçkiyə 29 gün qalmış zərfləri açmağa və bülletenləri emal etməyə başlaya bilərlər.
- Zərflərdəki imzalar seçicinin qeydiyyat məlumatları ilə tutuşdurulur, səhvlərin düzəldilməsi üçün bildirişlər göndərilir.
- Dairələr skanerlərin dəqiqliyini yoxlamaq üçün maşınla hesablanmış bülletenlərin 1%-ni açıq şəkildə əl ilə saymalıdırlar.
- Dairələr üzrə yekun hesablamalar 30 gün ərzində başa çatır, ştat üzrə nəticələr isə 38-ci gün təsdiqlənir.
Poçtla göndərilən bülletenlər və ilkin emal
Kaliforniya ştatdakı hər bir aktiv qeydiyyatlı seçiciyə poçtla səsvermə bülleteni göndərir. Ştat qanunlarına əsasən, dairə seçki idarələri seçki gününə 29 gün qalmış zərfləri açmağa və bülletenləri çeşidləməyə başlaya bilər. Lakin seçki məntəqələri bağlanana qədər səsvermənin heç bir nəticəsi açıqlana bilməz.
Poçtla göndərilmiş bülletenlərin hesablanması üçün seçki gecəsi çatması tələb olunmur. Kaliforniya ştat katibi Şerli Veberin təsdiqlədiyi qaydalara görə, seçki günü və ya ondan əvvəl poçt möhürü vurulmuş bülletenlər seçkidən sonra yeddi gün ərzində dairə seçki idarələrinə çatarsa, hesablanmalıdır.
İmzaların yoxlanması və uyğunsuzluqların aradan qaldırılması
Seçki əməkdaşları geri göndərilən hər bir poçt zərfini yoxlamalı və seçicinin imzasını qeydiyyat sənədlərindəki rəsmi imzalarla tutuşdurmalıdırlar. İmza olmadıqda və ya sənədlərdəki imza ilə uyğun gəlmədikdə, seçki rəsmiləri hesablamalar yekunlaşmamış problemi düzəltmək üçün seçiciyə bildiriş göndərirlər.
Ştat qaydaları dairələrdən səslərin hesablanmasına başladıqdan sonra iki saat ərzində ilkin nəticəni ştat katibinə bildirməyi tələb edir. Standart bülletenlərin əksəriyyəti seçkidən sonra 13 gün ərzində hesablanmalıdır. Müvəqqəti bülletenlərin və imza uyğunsuzluğu düzəldilən sənədlərin hesablanması isə 30 günə qədər çəkə bilər.
Məcburi audit və nəticələrin təsdiqi
Hər dairə seçkidən sonra 30 gün ərzində rəsmi yekun hesablamanı başa çatdırmalıdır. Bu proses çərçivəsində yerli rəsmilər skanerlərin dəqiqliyini yoxlamaq üçün avtomatlaşdırılmış səsvermə sistemlərinin hesabladığı bülletenlərin 1%-ni açıq şəkildə əl ilə saymalıdırlar.
Dairə rəsmiləri yekun hesablamaları başa çatdırıb təsdiqlənmiş nəticələri göndərdikdən sonra Kaliforniya ştat katibi seçki günündən 38 gün sonra ştat üzrə nəticələri təsdiqləyir. İştirakçıların 89%-dən çoxunun poçtla səs verdiyi 2 iyun 2026-cı il ilkin seçkilərinin nəticələri 10 iyulda təsdiqlənib.
Digər ştatlarda təsdiqləmə müddətləri
Ölkə üzrə yekun hesablama və nəticələrin təsdiqi üçün qanuni müddətlər yerli seçki qanunlarından asılı olaraq xeyli fərqlənir. Nyu-York ştat seçki şurasına nəticələri təsdiqləmək üçün 42 günədək vaxt verir. Şimali Karolinada bu müddət 37 günədək, Texasda isə 33 günədəkdir.
Digər ştatlarda daha qısa müddətlər tətbiq olunur. Pensilvaniyada dairə şuraları rəsmi nəticələri 20 gün ərzində təsdiqləməlidir. Floridada isə ştatın yekun hesablama komissiyası federal, ştat və bir neçə dairəni əhatə edən seçkilərin nəticələrini seçkidən sonra 14 gün ərzində təsdiqləməlidir.
