3 noyabr 2026-cı ildə keçiriləcək aralıq seçkilər növbəti iki il ərzində ABŞ Nümayəndələr Palatasında və ABŞ Senatında hansı partiyanın çoxluğa sahib olacağını müəyyənləşdirəcək. Ölkə üzrə seçicilər həmçinin 36 qubernatoru, 46 ştatın qanunverici orqanlarının üzvlərini və vergi, abort qaydaları və səsvermə prosedurlarını əhatə edən 145 ştat təşəbbüsünün taleyini müəyyənləşdirirlər.
Aralıq seçkilərlə bağlı əsas məlumatlar
- Ölkə üzrə seçki məntəqələri Şərq vaxtı ilə saat 18:00-dan 01:00-dək müxtəlif vaxtlarda bağlanır.
- Respublikaçılar Senatda 53-47 hesabı ilə çoxluğa malikdir. Burada 35 yer uğrunda seçki keçirilir.
- Demokratların çoxluğu əldə etməsi üçün Senatda xalis dörd yer qazanması lazımdır.
- Nümayəndələr Palatasında çoxluq üçün 218 yer tələb olunur. Demokratlar xalis üç yer qazanmalıdır.
- 36 ştat və üç ərazidə seçicilər qubernatorları seçir, bununla yanaşı, 145 seçki təşəbbüsü üzrə səs verirlər.
Seçki məntəqələri nə vaxt bağlanır?
Noyabrın 3-də ölkə üzrə səsvermə müxtəlif vaxtlarda başa çatacaq. İlk seçki məntəqələri Kentukki və İndiananın bəzi hissələrində Şərq vaxtı ilə saat 18:00-da bağlanacaq. Son məntəqələr isə Alyaskanın ən qərbində Şərq vaxtı ilə saat 01:00-da bağlanacaq.
Nümayəndələr Palatası və Senatda çoxluq üçün nə lazımdır?
Senatda Respublikaçılar 53-47 hesabı ilə çoxluğa malikdir. Seçki keçirilən 35 yerdən 22-si hazırda Respublikaçılara, 13-ü isə Demokratlara məxsusdur. Demokratlar palatada çoxluğu əldə etmək üçün xalis dörd yer qazanmalıdırlar. Vitse-prezident Cey Di Vens səslər bərabər bölündükdə həlledici səsə malik olduğundan, Respublikaçılar 50 yerlə də çoxluğu saxlayırlar.
Nümayəndələr Palatasında Respublikaçılar 218 üzv və onlara dəstək verən bir müstəqil üzvlə işlək çoxluğa malikdirlər. Palatada 214 Demokrat var, iki yer isə boşdur. Demokratlar sadə çoxluq üçün tələb olunan 218 yerə çatmaqdan ötrü xalis üç yer qazanmalıdırlar. Spiker Mayk Conson Konqresin iqtisadi siyasət sahəsində gördüyü işləri vurğulayaraq deyib: “Biz yaşayış xərclərini azaldırıq. Daha çox insan üçün daha çox iş yeri və imkan yaradırıq. Bunu faktlar da, görülən işlər də göstərir”.
Vergi, abort və səsvermə ilə bağlı referendumlar
Ölkə üzrə seçicilər iqtisadi və sosial siyasəti əhatə edən 145 ştat təşəbbüsü barədə qərar verirlər. 11 ştatda referendumlar seçicilərin şəxsiyyətinin təsdiqlənməsi tələblərinə və ya vətəndaşlığı olmayan şəxslərin səs verməsinin qadağan edilməsinə aiddir. Aydaho, Missuri, Virciniya və Nevada ştatlarında isə abort siyasəti ilə bağlı tədbirlər səsverməyə çıxarılır.
Bir sıra bölgələrdə seçicilər ştatların maliyyə məsələləri ilə bağlı təklifləri də nəzərdən keçirirlər. Kaliforniyada seçicilər sərvəti 1 milyard dollardan çox olan sakinlərə birdəfəlik 5%-lik sərvət vergisinin tətbiqini nəzərdə tutan 40 saylı təklifə səs verirlər. Vergidən səhiyyə proqramlarının maliyyələşdirilməsi üçün istifadə olunması təklif edilir. Vaşinqton ştatında isə ayrıca referendumda seçicilərdən 1 milyon dollardan çox olan illik gəlirlərə tətbiq edilən mövcud 9,9%-lik verginin ləğv edilib-edilməməsi soruşulur.
Qubernator və ştat qanunverici orqanlarına seçkilər
Bu seçkilərdə 36 ştatda və Amerika Birləşmiş Ştatlarının üç ərazisində icra hakimiyyətinin rəhbərləri seçilir. Ərazilər üzrə qubernator seçkiləri Quam, Şimali Mariana adaları və ABŞ Vircin adalarında keçirilir. Qubernator seçkiləri ilə yanaşı, 46 ştatda seçicilər ştat qanunverici orqanlarının üzvlərini də seçirlər. Beləliklə, onlar federal təmsilçiliklə yanaşı, ştat səviyyəsində siyasətin formalaşmasına da təsir göstərirlər.
