Federal Ehtiyat Sistemi (FES) rəsmiləri oktyabrın sonundakı iclasda faiz dərəcələrinin daha da artırılmasına geniş dəstək veriblər. Onlar qiymət artımının geniş yayılmasına və süni intellektlə bağlı risklərə diqqət çəkiblər. Bu barədə 18 noyabr 2026-cı il çərşənbə günü açıqlanan iclas protokolunda bildirilir.
Demək olar ki, bütün iştirakçılar iqtisadiyyatla bağlı proqnozlarına əsasən, faizlərin daha da artırılmasının çox güman ki, məqsədəuyğun olacağını hesab ediblər. Bununla belə, onlar əlavə məlumat toplamaq üçün federal fondlar üzrə hədəf faiz aralığını 3,75–4% səviyyəsində saxlamağa 10 lehinə, 2 əleyhinə olmaqla səs veriblər. Mərkəzi bank sentyabrda faiz dərəcəsini 0,25 faiz bəndi artırmışdı. FES-in idarə heyətinin üzvü Lisa Kuk və Klivlend FES-in prezidenti Bet Hemak isə bunun əvəzinə faizin 0,25 faiz bəndi artırılmasına səs veriblər.
Oktyabrda istehlak qiymətləri ümumilikdə 0,4%, ərzaq və enerji nəzərə alınmadıqda isə 0,3% artıb. Hər iki göstərici gözləntiləri 0,1 faiz bəndi üstələyib. Mərkəzi bank rəsmiləri müvəqqəti şoklar səngidikcə inflyasiyanın 2027-ci ildən etibarən kəskin azalacağını gözlədiklərini bildiriblər.
Süni intellektin maliyyələşməsi və borc riskləri
İştirakçılar iqtisadi müzakirələrində süni intellektə xüsusi yer ayırıblar. Onlar bu texnologiya ilə bağlı tələbatı inflyasiya riski, süni intellekti isə potensial maliyyə qeyri-sabitliyi mənbəyi kimi qiymətləndiriblər. Süni intellektə yatırımlar ikinci rübdə illik hesablamada 2,2% təşkil edən iqtisadi artıma təkan verib.
FES əməkdaşları xəbərdarlıq ediblər ki, süni intellekt yatırımlarının gözləniləndən az gəlir gətirməsi şirkətlərin balansdankənar icarə öhdəlikləri və dairəvi maliyyələşmə səbəbindən daha böyük itkilərə yol aça bilər. İştirakçıların əksəriyyəti süni intellektlə bağlı borcun sürətlə artdığını, bunun çox vaxt yoxlanması çətin olan maliyyələşmə strukturları vasitəsilə baş verdiyini bildirib. Bir neçə iştirakçı isə süni intellektlə bağlı risklərin az sayda şirkətdə daha çox cəmləşdiyini deyib.
Dekabr iclasında faiz qərarı gözlənilir
Komitə borclanma xərcləri ilə bağlı qərar vermək üçün növbəti dəfə 8–9 dekabr 2026-cı il tarixlərində toplaşacaq. CME Group-un FedWatch göstəricisinin izlədiyi bazar qiymətləri treyderlərin 0,25 faiz bəndi artımı tam gözlədiyini göstərir. Fyuçers treyderləri 2027-ci ildə daha iki artımın baş verməsi ehtimalının da xeyli yüksək olduğunu qiymətlərə daxil ediblər.
FES-in idarə heyətinin üzvü Kristofer Uoller çərşənbə günü bildirib ki, dekabrda 0,5 faiz bəndi artım müzakirə edilməlidir və bazarları təəccübləndirmək üçün belə bir addım lazım ola bilər. Çikaqo FES-in prezidenti Osten Gulsbi isə bankın addım atmayacağı təqdirdə etibarını itirmək riski ilə üzləşdiyini deyib. Sent-Luis FES-in prezidenti Alberto Musalem faizlərin 2027-ci ilin yazına qədər 1 faiz bəndinədək arta biləcəyini gözləyir. Lakin onun Federal Açıq Bazar Komitəsində 2028-ci ilədək səsvermə hüququ yoxdur.