Süni intellekt (Sİ) texnologiyalarının inkişafı dünya üzrə iş yerlərinin təxminən 40%-nə təsir göstərə bilər. Bu barədə Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) icraçı direktoru Kristalina Georgiyeva qurumun və Dünya Bankının Banqkokda keçirilən payız iclasındakı çıxışında bildirib.
Kristalina Georgiyeva süni intellektin əmək bazarına təsirini “yavaş hərəkət edən sunami” ilə müqayisə edib. Onun sözlərinə görə, bəzi iş yerlərində texnologiya insan əməyinin imkanlarını genişləndirəcək, digərlərində isə mövcud vəzifələrin dəyərini azaldacaq və ya onları tamamilə aradan qaldıracaq.
İnkişaf etməkdə olan ölkələrdə təsir daha məhduddur
BVF rəhbərinin sözlərinə görə, inkişaf etməkdə olan ölkələrdə iş yerlərinin təxminən 23%-i süni intellektin təsirinə məruz qala bilər. O, bunun əsas səbəblərindən birinin həmin ölkələrdə texnologiyanın daha az yayılması olduğunu bildirib.
Georgiyeva ABŞ-da aparılan araşdırmaya da diqqət çəkərək qeyd edib ki, ölkədəki iş yerlərinin 10%-i artıq süni intellekt bacarıqları tələb edir.
Təhsil və dövlət maliyyəsinə təsirlər
BVF rəhbəri əmək bazarında baş verən dəyişikliklər fonunda təhsil sistemlərinin yenidən nəzərdən keçirilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Onun fikrincə, insanların yalnız bir dəfə müəyyən peşə bacarıqlarına yiyələnərək bütün karyeraları boyunca həmin biliklərlə kifayətlənməsi mümkün olmayacaq. Buna görə də davamlı təhsil və yeni bacarıqların mənimsənilməsi getdikcə daha böyük əhəmiyyət daşıyacaq.
BVF rəhbəri Sİ-nin dövlət maliyyəsinə də ciddi nəticələr verə biləcəyini bildirib. Texnologiyanın inkişafı gəlirlərin bölüşdürülməsində kapitalın payını artırarsa, əmək gəlirlərinin payı azala bilər. Bu isə əməkhaqqı və digər əmək gəlirləri üzərindən toplanan vergilərə təsir göstərə bilər.
Belə bir ssenaridə hökumətlər dövlət gəlirlərini qorumaq üçün yeni vergi mənbələri axtarmalı olacaqlar. BVF rəhbərinin açıqlaması göstərir ki, süni intellektin təsiri yalnız iş yerlərinin sayı ilə məhdudlaşmır; texnologiya eyni zamanda insanların bacarıq tələblərini, gəlirlərin bölüşdürülməsini və dövlətlərin vergi siyasətini də dəyişə bilər.
