Mirvarinin qiyməti onun parlaqlığı, ölçüsü, forması, səthinin keyfiyyəti, sədəf qatının qalınlığı və mənşəyindən asılı olaraq dəyişir. Dünyanın ən çox istifadə olunan qiymətli bəzək daşlarından olan mirvari zinət əşyaları arasında həm münasib, həm də çox yüksək qiymətə satılan nümunələr mövcuddur. Zahirən oxşar görünən mirvarilərin dəyərini fərqləndirən əsas cəhətlər onların təbii keyfiyyət meyarları ilə bağlıdır.
Mirvarinin dəyərini müəyyənləşdirən 7 əsas amil
1. Parlaqlıq (Lüstr)
Mirvarinin dəyərini müəyyən edən ən başlıca göstəricilərdən biri onun işığı nə dərəcədə əks etdirməsidir. Səthində işıq əksinin aydın, kəskin və parlaq görünməsi daşın keyfiyyətli olduğunu təsdiqləyir. Yüksək parlaqlığa malik mirvarilər zərgərlikdə hər zaman daha qiymətli hesab edilir.
2. Səthin keyfiyyəti
Mirvarilər canlı orqanizmdə təbii proses nəticəsində formalaşdığı üçün onların səthində müxtəlif ləkələr, batıqlar və ya cızıqlar yarana bilər. Səthi nə qədər hamar, təmiz və qüsursuzdursa, mirvarinin qiyməti də bir o qədər yüksək olur. Kiçik mikroskopik qüsurlar adi sayılsa da, nəzərəçarpan çatışmazlıqlar daşın dəyərini nəzərəçarpacaq dərəcədə azaldır.
3. Forma
Tam dairəvi sferik mirvarilər adətən daha bahalı olur. Bunun əsas səbəbi təbiətdə ideal formaların olduqca nadir tapılmasıdır. Zərgərlik məmulatlarında oval, damcı və barokko adlanan qeyri-müntəzəm formalı mirvarilərdən geniş istifadə edilsə də, klassik dairəvi mirvarilərə bazar tələbatı həmişə daha yüksəkdir.
4. Ölçü
Digər keyfiyyət xüsusiyyətləri eyni olduqda, böyük mirvarilər kiçiklərdən daha baha qiymətləndirilir. Çünki iri mirvarilərin molyusk daxilində yetişdirilməsi daha çox vaxt və resurs tələb edir. Eyni zamanda, böyük ölçülü və qüsursuz keyfiyyətli nümunələrə təbiətdə çox az rast gəlinir.
5. Mirvari qatının qalınlığı
Mirvarinin formalaşması zamanı özək üzərində konsentrik sədəf qatları yaranır. Bu qatların qalınlığı həm parlaqlığa, həm də daşın fiziki davamlılığına birbaşa təsir göstərir. Qalın sədəf qatına malik mirvarilər daha dayanıqlı və qiymətli olur. Nazik qat isə mirvarinin parıltısını zəiflədə və səthinin tez zədələnmə riskini artıra bilər.
6. Mənşəyi və növü
Mirvarinin hansı coğrafi bölgədə və hansı molyusk növündə yetişdirilməsi qiymətə ciddi təsir edir:
- Cənub dənizi mirvariləri: İri ölçüləri, xüsusi qızılı və ya gümüşü parlaqlığı ilə seçilərək ən bahalı növlər arasında yer alır.
- “Akoya” mirvariləri: Dairəvi forması və güzgüyəbənzər güclü parlaqlığı ilə yüksək qiymətləndirilir.
- Taiti mirvariləri: Təbii tünd, tunc və qara rəng çalarları ilə məşhurdur.
- Şirin su mirvariləri: Müxtəlif forma və rənglərdə bol miqdarda yetişdirildiyi üçün adətən daha münasib qiymətə təklif olunur.
7. Mirvarilərin bir-birinə uyğunluğu
Mirvari boyunbağı və dəstlərinin qiyməti müəyyən edilərkən daşların bir-biri ilə vizual ahəngi nəzərə alınır. Ölçü, forma, rəng çaları və parlaqlıq baxımından bir-birinə bənzəyən mirvarilərdən hazırlanmış bəzək əşyaları daha bahalı olur. Çünki eyni xüsusiyyətlərə malik çoxsaylı daşların seçilib toplanması böyük vaxt, zəhmət və peşəkarlıq tələb edir.
Nəticə
Beləliklə, mirvarinin qiymətini yalnız onun böyüklüyü və ya ilkin görünüşü müəyyən etmir. Parlaqlıq, səthin təmizliyi, formanın nadirliyi, sədəf qalınlığı və mənşə kimi parametrlərin birgə dəyərləndirilməsi daşın həqiqi bazar qiymətini təyin edir.