Almaniya niyə Aİ büdcəsində ixtisarlar tələb edir?
Almaniya kansleri Fridrix Merz Avropa Komissiyasının 2028-2034-cü illər üçün təklif etdiyi büdcə çərçivəsində yüz milyardlarla avro dəyərində Aİ büdcəsində kəskin ixtisarlar aparılmasını tələb edib. Berlində Avropa Şurasının prezidenti Antonio Kosta ilə görüşən Merz, təxminən 2 trilyon avroluq planın ödənilə bilməz olduğunu bildirib. O, həddindən artıq borclanmanın Avropanın suverenliyini təhdid etdiyini vurğulayaraq, xərclərin rəqabətqabiliyyətliliyin artırılmasına və müdafiəyə yönəldilməsinin vacibliyini qeyd edib.
Danimarka, Niderland, Avstriya, Finlandiya və İsveç tərəfindən dəstəklənən Almaniya xərclərin balanslı şəkildə azaldılmasını müdafiə edir. Rəsmilər cari təklifin əvvəlki yeddi illik dövrlə müqayisədə 60% artım demək olduğunu və bunun qeyri-davamlı olduğunu bildiriblər. Merz maliyyə boşluqlarını doldurmaq üçün Aİ-nin birgə borclanmasını qəti şəkildə rədd edərək, milli büdcələrin qorunmalı olduğunu vurğulayıb.
Aİ büdcə razılaşmasına nail ola bilərmi?
Çoxillik Maliyyə Çərçivəsi bütün 27 üzv dövlətin yekdil razılığını tələb edir və həm Merz, həm də Kosta 2026-cı ilin sonuna qədər razılaşma əldə etməyi hədəfləyir. Kosta milli büdcələrə düşən təzyiqi etiraf etsə də, üzv dövlətlərin üzərinə əlavə yük qoymadan maliyyə tələblərini qarşılamaq üçün yeni daxili resursların yaradılmasının zəruri ola biləcəyini təklif edib.
