ABŞ və Böyük Britaniyanın aparıcı birja operatorları həftənin beş günü birjalarda ticarət saatları müddətini gündə ən azı 23 saata çatdırmağı planlaşdırırlar. Bloomberg agentliyinin məlumatına görə, birjaların iş qrafikinin genişləndirilməsi xarici investorların artan tələbatını ödəmək və fasiləsiz fəaliyyət göstərən rəqəmsal platformalarla rəqabət aparmaq məqsədi daşıyır.
Nasdaq və NYSE Arca gecə sessiyasına hazırlaşır
Uzun illər ərzində ABŞ səhmləri ilə əsas ticarət Nyu-York vaxtı ilə saat 09:30-dan 16:00-dək aparılıb. Səhər saat 04:00-dan və axşam saat 16:00-dan 20:00-dək əlavə sessiyalar təşkil edilsə də, həmin dövrlərdə əməliyyatların çeşidi və bazar likvidliyi məhdud qalırdı.
Yeni plana əsasən, Nasdaq və NYSE Arca dekabrın 6-dan etibarən gecə ticarəti sessiyasını tətbiq etməyi nəzərdə tutur. Nyu-York vaxtı ilə saat 21:00-dan növbəti gün saat 04:00-dək davam edəcək bu sessiya zamanı hər iki birja texniki xidmət və əməliyyatların emalı üçün gecə ərzində bir saatlıq fasilə verəcək. Nyu-York Fond Birjasının (NYSE) əsas ticarət meydançası isə fəaliyyətini hələlik əvvəlki qrafiklə davam etdirəcək.
London Fond Birjasının 2027 planı: LSE 24
Böyük Britaniyanın əsas maliyyə mərkəzi də qlobal bazarlara uyğunlaşma addımları atır. London Fond Birjası (LSE) 2027-ci ildə LSE 24 adlı platformanı istifadəyə verməyi planlaşdırır. Yeni platforma vasitəsilə müəyyən qiymətli kağızlarla London vaxtı ilə saat 17:00-dan növbəti gün saat 07:50-dək ticarət aparmaq mümkün olacaq.
Tənzimləyici dəstək və infrastruktur dəyişiklikləri
Ticarət saatlarının genişləndirilməsi istiqamətində tənzimləyici və infrastruktur qurumları da ardıcıl tədbirlər görür. ABŞ Qiymətli Kağızlar və Birja Komissiyası (SEC) aprel ayında Nasdaq-ın müvafiq müraciətini təsdiqləyib. İyun ayında isə klirinq şirkəti Depository Trust & Clearing Corp. (DTCC) həftənin beş günü fasiləsiz iş rejiminə keçib və qiymətli kağızlar üzrə məlumat sistemlərinin iş saatlarının uzadılması təsdiqlənib.
Xarici investorların tələbatı və Asiya bazarları
Birjaların iş qrafikinin dəyişdirilməsinin başlıca səbəblərindən biri ABŞ bazarına beynəlxalq investorların güclü marağıdır. Ticarət saatlarının uzadılması xüsusilə Asiyada yerləşən sərmayəçilərə gecə saatlarında oyaq qalmadan, öz yerli iş vaxtlarında ABŞ səhmləri ilə rahat əməliyyat aparmaq imkanı yaradacaq.
Təqdim olunan statistikaya əsasən, gecə ticarətində formalaşan dövriyyənin təxminən 37 faizi ABŞ-dan kənarda yerləşən investorların payına düşür. Əsas ticarət saatlarında isə bu göstərici təxminən 10 faiz səviyyəsindədir. Gecə sessiyalarının ümumi bazar dövriyyəsindəki payı hazırda 1 faiz civarında olsa da, 2026-cı ilin avqustunadək olan 12 ay ərzində bu seqment üzrə ticarət həcmi üç dəfədən çox artıb. Robinhood və Charles Schwab kimi broker şirkətləri də müəyyən qiymətli kağızlar üzrə gecə ticarəti xidmətləri göstərirlər.
Kriptovalyuta birjaları ilə fasiləsiz rəqabət
Ənənəvi fond birjalarının iş saatlarını uzatmasına təkan verən digər mühüm amil rəqəmsal aktivlər bazarının 24/7 rejimində işləməsidir. Coinbase və Binance kimi platformaların həftənin yeddi günü, 24 saat əməliyyat imkanı təqdim etməsi investorların bazarlara istənilən an çıxış əldə etmək gözləntilərini artırıb.
Bununla yanaşı, Kalshi və Polymarket kimi proqnoz platformalarının, eləcə də kriptovalyuta birjalarında müddətsiz fyuçers müqavilələrinin (perpetual contracts) populyarlaşması ənənəvi institutlar üçün rəqabəti gücləndirir. Oxşar addımlar Cənubi Koreyanın əsas fond birjasında da müşahidə olunur; qurum xarici sərmayəçilər üçün imkanları genişləndirmək məqsədilə ticarət saatlarını uzadır. Nəticə etibarilə, birjaların demək olar ki, fasiləsiz iş rejiminə keçməsi qlobal kapital bazarlarının müasir investor vərdişlərinə və rəqəmsal platformaların rəqabətinə uyğunlaşma strategiyası kimi qiymətləndirilir.
