İnsan nə qədər uzun yaşayırsa, hüceyrələrin şişlərin inkişafına səbəb ola biləcək zədələnmələri toplaması üçün bir o qədər çox vaxt yaranır. Lakin son illərdə gənclər arasında xərçəng xəstəliyi getdikcə daha çox diaqnoz olunur. Mütəxəssislər hər yeni nəslin əvvəlkindən daha yüksək risklə üzləşdiyini bildirirlər. Bu vəziyyət alimlərin gənc nəsillərin bioloji zərəri daha tez toplaması və orqanizmlərinin vaxtından əvvəl qocalması ehtimalını araşdırmasına yol açıb.
Vaşinqton Universitetinin tədqiqatı nəyi üzə çıxardı?
Sent-Luisdəki Vaşinqton Universiteti Tibb Məktəbinin mütəxəssisləri tərəfindən aparılan genişmiqyaslı araşdırma bu ehtimalı dəstəkləyən elmi dəlillər əldə edib. Tədqiqatçılar bioloji qocalma dərəcəsini qiymətləndirmək üçün qan, metabolik və zülal göstəricilərindən istifadə edərək 154.000-dən çox insanın məlumatlarını təhlil ediblər.
Aparılan təhlil göstərib ki, sonrakı nəsillər eyni yaş dövründə əvvəlki nəsillərə nisbətən daha sürətli bioloji qocalma nümayiş etdirirlər. Bioloji yaş ilə xronoloji yaş arasındakı fərq nə qədər böyükdürsə, erkən yaşda xərçəng inkişaf etmə riski bir o qədər yüksək olur. Tədqiqat zamanı bu fərqin xüsusilə sonrakı illərdə doğulan insanlarda daha böyük olduğu qeydə alınıb.
Orqan sistemlərinin qocalması və xərçəng növləri
Alimlər həmçinin müəyyən bədən sistemlərinin sürətlənmiş qocalmasının xüsusi xərçəng növləri ilə birbaşa əlaqəli olduğunu aşkar ediblər:
- İmmun sisteminin qocalması: Ağciyər xərçəngi riskinin artması ilə əlaqələndirilir.
- Piy toxumasının sürətli qocalması: Kolorektal xərçəng riskini yüksəldir.
Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, ətraf mühit, həyat tərzi və sosial amillərin bioloji qocalmaya təsirinin daha dərindən öyrənilməsi gənclər arasında xərçəngin artma mexanizmini daha dəqiq anlamağa və xəstəlik yaranmazdan əvvəl risk qrupundakı insanları vaxtında müəyyən etməyə imkan verəcək.
